Soorten parkeerheffing

Retributie of belasting

De heffing op de gedepenaliseerde parkeerovertredingen kan zowel een retributie of een belasting zijn. Dit stond ook met zoveel woorden in de wet van 22.02.1965 (wijz. 20.07.2005). Na de uitspraak van het Grondwettelijk Hof van 27 mei 2010 is de wet van 22.02.1965 opgeheven en integraal (dus incl. de bepaling "... kunnen zij parkeerretributies of -belastingen bepalen ...") opgenomen in het decreet 16.05.2008 betreffende de aanvullende reglementen.

De Vlaamse toezichthoudende overheid laat ook beide toe, zoals aangegeven in de omzendbrief mbt de gemeentelijke belastingen.

Een retributie impliceerde dat bij niet-betaling de gemeente de omweg via de rechtbank moet maken om een uitvoerbare titel te hebben. Bij een belastingreglement beschikken de gemeenten zelf over dergelijke titel, wat het voor hen tot een veel praktischer instrument maakt. Maar dit euvel bij de retributie lijkt weggewerkt door het dwangbevel (zie hieronder).

Een retributie kan vastgesteld worden door een private partner, wat niet het geval is bij een belasting.

Enkel gemeentepersoneelsleden kunnen een belasting vaststellen. (Zie art. 5 van het 'Decreet betreffende de vestiging, de invordering en de geschillenprocedure van provincie- en gemeentebelastingen')

In Vlaanderen hanteert ongeveer de helft van de gemeenten een of meerdere van de gedepenaliseerde parkeerregelementeringen (betalend parkeren, blauwe zone, parkeerkaart/bewonerskaart). Van die helft past ongeveer de helft een belasting toe, de andere helft een retributie (doorgaans vanwege het uitbesteden van het parkeertoezicht aan een concessiehouder). In enkele gemeenten past men een GAS toe.

Wet 20.07.2005 wijz. van de gecoördineerde wetten 16.03.1968 betr. de politie over het wegverkeer, B.S. 11.08.2005, www.inforum.be/uhtbin/docno/203266
Omzendbrief BB-2011/01 van 10 juni 2011, Coördinatie van de onderrichtingen over de gemeentefiscaliteit.

Dwangbevel zorgt voor vlottere inning retributie

Gemeenten die de gedepenaliseerde parkeerovertredingen handhaven via een retributiereglement, hadden vroeger geen uitvoerbare titel om de betaling van wanbetalers daadwerkelijk af te dwingen. En dus moesten ze via de rechtbank een vonnis verkrijgen. Dit brengt uiteraard heel wat administratieve en financiële kosten met zich mee.

Het dwangbevel komt hieraan tegemoet. Hierover lezen we in artikel 94 van het Gemeentedecreet: “Met het oog op de invordering van onbetwiste en opeisbare niet-fiscale schuldvorderingen kan de financieel beheerder een dwangbevel uitvaardigen. Een dergelijk dwangbevel wordt betekend bij gerechtsdeurwaardersexploot.” Deze schuldvorderingen omvatten ook de retributie op de gedepenaliseerde parkeerovertredingen. Enkel wanneer de burger verweer voert, dient de retributie via de klassieke weg – via dagvaarding voor de burgerlijke rechtbank – te worden ingevorderd.

Het dwangbevel lijkt dus nogal wat voordelen te bieden:

  • geen advocaatkosten, enkel de kosten van betekening van de deurwaarder, die meteen integraal van de burger worden gerecupereerd;
  • eenmaal het dwangbevel ontvangen kan de burger die dan nog steeds niet wenst te betalen dit enkel via het aantekenen van verzet voor de burgerlijke rechtbank;
  • in het licht van de wet van 21.04.2007 aangaande de verhaalbaarheid van kosten verbonden aan de bijstand van een advocaat, zullen er wellicht niet veel procedures van verzet volgen.

Bij de gemeenten die het toezicht uitbesteden is het de gemeente die de dwangbevelen verstuurd.

Meer info over het dwangbevel vindt u in het artikel ‘De invordering van de fiscale schuldvorderingen’ van Jan ASTAES (Lokaal, nr 2, 01.02.2008, blz 12-14).

Handhaving via GAS voor gedepenaliseerde parkeerovertredingen en/of foutparkeren

Medio 2013 keurde het federale parlement een nieuwe wet op de gemeentelijke administratieve sancties goed, waardoor gemeenten die dat wensen hun politieverordening kunnen aanpassen om vanaf 1 juli 2014 ook het foutparkeren strafbaar te stellen met GAS.  Handhaving van de gedepenaliseerde parkeerovertredingen via een GAS, kon daarvoor al. De bijkomende mogelijkheid kwam er op vraag van verschillende gemeenten die in hun dagdagelijkse praktijk de nood ervaren aan een bijkomend instrument om het foutparkeren te handhaven. Gemeenten die dat willen kunnen er dus voor kiezen om ook voor het foutparkeren in te staan voor de handhaving. Uiteraard blijft ook de mogelijkheid dat de politie optreedt in het kader van de GAS-wet. In dat geval blijft haar taak grosso modo hetzelfde, maar gaat het boetegeld niet naar de federale maar naar de lokale overheid. Die laatste moet dan uiteraard ook wel de inspanning leveren van de administratieve afhandeling.

Hoe dit alles in zijn werk gaat, leest u in dit document.

Een lijst met de mogelijke overtredingen foutparkeren en de hoogte van de administratieve boete, vindt u hier.

(Als u een totaaloverzicht wilt van de stand van zaken van de gewijzigde GAS-wet: klik hier.)